حسن پيرنيا ( مشير الدوله ) و عباس اقبال آشتيانى
530
تاريخ ايران از آغاز تا انقراض سلسله قاجاريه ( فارسى )
اشتغال داشت . در سال 715 يعنى يكسال قبل از فوت اولجايتو ، ابو سعيد براى مخارج لشكريان خود به پول احتياج پيدا كرد و براى تحصيل آن مكرّر در مكرّر بخزانه يعنى بخواجه تاج الدّين عليشاه و خواجه رشيد الدّين مراجعه نمود و اين دو وزير كه هريك نسبت بمقام ديگرى حسد ميبردند و ميخواستند مستقلّ باشند پرداخت پول را بعهدهء ديگرى محوّل ميكردند . اولجايتو بالاخره براى ختم نزاع بين دو وزير ممالك خود را به دو قسمت تقسيم كرد ، عراق عجم و خوزستان و ولايات لرنشين و فارس و كرمانرا بعهدهء رشيد الدّين و عراق عرب و ديار بكر و ارّان و بلاد روم را تحت ادارهء عليشاه گذاشت ولى عليشاه از سلطان تقاضا كرد كه ايشانرا در ادارهء كل ممالك شريك گرداند و امضاى هر دوى ايشان در پاى احكام و فرمانها باشد . اولجايتو در سال 715 عليشاه و رشيد الدّين را در كار وزارت شركت داد تا باتفاق در تصرّف اموال و نشان وزارت دخالت كنند و از اين تاريخ قرار شد كه هريك از دو وزير معاونى نيز در كارهاى وزارتى خود داشته باشند بعد از رسميّت يافتن اين ترتيب رشيد الدّين به علت مرض نقرس تمام زمستانرا خانهنشين شد و چهار ماه تمام بديوان نيامد و در اين مدت ابو سعيد پىدرپى قاصد و پيغام ميفرستاد و مطالبهء پول ميكرد و عليشاه در جواب ميگفت كه خزانه از وجه تهى و اموال ديوانى همه نزد خواجه رشيد الدين است و او براى ندادن پول تمارض كرده و از خانه بيرون نميآيد و غرض او اين است كه مرا مقصّر سازد و مانند خواجه سعد الدّين از ميان بردارد . عاقبت اولجايتو با اينكه نسبت بخواجه رشيد الدّين بىلطف شد باز براى مصالح مملكت امر داد كه دو وزير با يكديگر بسازند و كماكان در راندن امور شريك هم باشند . مرگ اولجايتو در 28 رمضان 716 اولجايتو مثل اغلب ايلخانان ديگر در شرب شراب و شهوترانى افراط ميكرد و به همين جهت بسيار ضعيف شده بود . در رمضان سال 716 موقعى كه